Nederlands volksleven in oogsttijd (deel 5)

Vijfde deel van een vijfdelige film over oogstemethoden en oogstegebruiken in Nederland rond 1926. In dit deel een beeld van de koolzaadoogst in Zeeland, die wordt gevolgd door een traditioneel dorsmaal.

00.00 Close-up van de poserende burgemeester van Kloetinge de heer Sandee, gekleed in Zeeuwse dracht
00.10 De burgemeester, zelf boer, steekt de garven op bij het laden op de oogstwagen
00.24 Hij bindt een schoof tarwe los en bekijkt de garven
00.33 Voerman legt de pongerboom over de hoog opgestapelde vracht waarna met touwen de lading vastgesnoerd wordt
00.48 Arenraapsters (meisjes die aren lezen) in klederdracht rapen de hier en daar neergevallen halmen op, knippen met een schaar de aren af die ze in een aan de ceintuur bevestigd linnen zakje stoppen
01.04 De meisjes ledigen hun zakjes in een jutezak 01.08 Een meisje komt aanhollen met een grote meitak (de oogstmei) die boven in de lading gestoken wordt. De zak met aren wordt opgegooid en dan klimmen de meisjes boven op het voer, waar ze hoog gezeten op de wagen de akker af rijden
01.37 In draf trekt het 2-span paarden de hoog beladen wagen het erf van de burgemeester op, draaft een hoek om en gaat stapvoets de schuur in waarbij de op de vracht zittende knecht meitak in het rieten schuurdak steekt
01.54 Onder de meitak in de schuuropening staande proeft de burgemeester een door zijn vrouw ingeschonken glas wijn onder gejuich van dochters en personeel. Dan gaat het telkens volgeschonken glas rond en ieder neemt een slok 02.25 Het gezin van boer Veissen in zondagse dracht op het dorsveld 02.29 Een vijftal dorsers vlegelt de koolzaadstruiken, snel slaand in 2 tegenover elkaar staande ploegjes van 3 en 2 man, eerst in driekwartsmaat dan in de dubbelslag
02.48 Omkeren van de struiken met behulp van lange stokken
02.53 De meisjes leggen de koolzaadstruiken op een draagzeil, dat door twee meisjes aan de punten aangevat, opgetild en weggedragen wordt
03.16 Draagsters zeulen de volgeladen draagzeilen van het stoppelveld af
03.28 Komen aan bij de dorsers en werpen de vracht op het dorskleed waar de spreiders de struiken meteen uitspreiden die terstond gevlegeld worden terwijl de reeds gedorste struiken ernaast gekeerd worden
04.13 Met grote snelheid knuppelen van de koolzaadstruiken
04.24 Afstekers harken de gedorste struiken weg
04.32 Prof. Dr. Julius Roentgen de componist van de muziek van deze film, begeeft zich pijprokend op het dorskleed waarop twee meisjes toesnellen, zijn schoenen schoon wrijven en hem in het draagzeil wegdragen
04.50 De componist stoeiend met de meisjes op het dorszeil
04.59 Aftappen van jenever uit een onder stro koel gehouden vaatje
05.09 De boer trakteert op het veld zijn werkvolk op jenever dat uit een kan in een kopje geschonken wordt
05.20 Uit het kopje drinkende werker
05.25 Twee meisjes halen de tevoren in de berg gedorste struiken verborgen meie (boog van 2 wilgentakken) en versierde Goudse pijp te voorschijn en steken die op de zeillading koolzaadstruiken
05.47 Zij komen met de twee laatste vrachten aan bij de dorsers en maken een rondgang over het dorszeil rond de dorsende werkploeg
06.27 Onder het opzeggen van een rijmpje biedt een meisje de boer de pijp aan
06.39 Staande onder de versierde boog rookt boer Westra zijn versierde pijp
06.51 Close-up van de pijprokende boer 07.02 De boer schenkt de vrouwen en meisjes een borrelglaasje in dat van hand tot hand gaat
07.18 De meisjes vlegelen in een kring staande de laatste vracht koolzaad op enigszins onbeholpen wijze
07.42 Grote berg gedorste koolzaadstruiken waaruit opeens alle knechten en meiden juichend te voorschijn springen
08.00 Strand met paalkribben met duinen op de achtergrond
08.10 Strand met paalkribben en de duinenrij waarachter Zoutelande
08.27 Menwagen met laatste vracht rijdt het erf van de hof Grijpskerk op
08.55 Lou, de knecht, haalt de meitak boven van de lading en rent er mee weg
09.10 Hij spijkert de meitak tegen de wit-groen geschilderde hekpaal
09.29 Grote witte kom gevuld met brandewijn met suiker en zoute bolletjes
09.39 Elke knecht neemt met de lepel drie slokken en geeft dan de kom en lepel door
09.58 Lou rondt volgens privilege zijn portie naar boven af, dus zes lepels vol
10.09 Witte molen bij Biggekerke, twee vrouwen in Walcherense dracht komen aanlopen met schouderjukken waaraan melkemmers
10.22 De meitak wordt op de kap van de molen geplaatst waarop de wieken beginnen te draaien
10.42 Dorpskinderen in klederdracht maken een rondedans bij een op een duintop geplaatste oogstmei
10.54 De kinderen zingen, zittend op het duin, het Zeeuwse volkslied
11.09 Zeeuw plaatst oogstmei op de duintop, op de achtergrond vaart een vissersscheepje huiswaarts
11.34 EINDE

Tweet en Like!